Sápmi

Aanaar 150 kietâčalâkišto – Tuámmár: ”Aanaar lii tievâ šiev mainâsijd”

Aanaar kieldâ uárnee Aanaar 150 ihheed kietâčalâkišto, mast oceh uđđâ audiovisuaallâš mainâsijd Anarist.

Nainen katsoo kameraan hymyillen ja hänellä on lippis päässä. Taustalla näkyy Inarijärvi ja taivas.
Sunna Nousuniemi lii ohtâ kietâčalâkišto tuámmár já sun uáiná, ete Aanaar lii tievâ mainâsijd moin puávtáččij čäälliđ kietâčaalâ. Govva: Sáárákáisá Seurujärvi / Yle

Aanaar kieldâ puávdee čälleid juhlođ Aanaar 150-ihheed kukkosij historjá já čäälliđ televisio já elleekove kietâčaalâ, mast uáinoo ovdâmerkkân kieldâ historjá, kielâ já kulttuur.

Kieldâ ovdedemkoordinaattor Christina Nurmi muštâl, ete juurdâ kištoost šoodâi, ko Aanaar kieldâst láá kuvvim ennuv televisiorááiđuid sehe elleekuuvijd. Kieldâ haalijd ovdediđ páihálijd mainâsijd. Aanaar kieldâst lii meiddei kiävtust pyevtittâstoorjâ keččâlem 2025–2027 ääigi.

– Mij keččâlep huksiđ piirâs, kost liččii šiev máhđulâšvuođah kuvviđ já pyevtittiđ audiovisuaallâš siskáldâs, Nurmi čielgee.

Nurmi avžut, ete kietâčalluuh iä taarbâš leđe valmâš pyevtittâsah ige čällee taarbâš leđe elleekovesyergi áámmátlâš. Sun halijdičij, ete čälleeh čáláččii ruokkâdávt jieijâs ideaid. Kiišton puáhtá uásálistiđ muádi sijđo kukkosâš čuákánkiäsoin kost muštal kietâčalluu idea.

Aanaar lii tievâ jieškote-uvlágán mainâsijd

Kišto ohtâ tuámmár lii Skábmagovat-elleekovefestivaal taiđâlâš jođetteijee RadioJus Sunná, Sunna Nousuniemi. Sun muštâl, ete Anarist kávnoo veikkâ mon ennuv mainâseh, moin puáhtá kavnâđ inspiraatio kietâčälimân.

– Anarist láá ennuv muštâlusah, fiäráneh, jieškote-uvlágán persovneh já legendah. Tääbbin láá veikkâ mon ennuv ääših, moin puáhtá muštâliđ, Nousuniemi luvâttâl.

Sun uáiná, ete kišto ulmen lii meiddei pyehtiđ ulmuid oohtân. Haalun lii meiddei nanodiđ Aanaar elleekovesyergi já vijđediđ iäláttâsâid.

Uásálistemäigi lii 16. porgemáánu räi já čohčâmáánu ovdârätkimist väljejeh love pyeremuu kietâčalluu. Kiišton puáhtá uásálistiđ suomâ–, eŋgâlâš–, anarâš–, nuorttâlâš- já orjâlâškielâin.

Pyeremuuh pargoh ovdáneh loppâkiišton já oovdânpuáhtojeh Anarist TV– já elleekovesyergi seminaarist 6. roovvâdmáánu. Palhâšummeen lii ovdâmerkkân kietâčalluu ovdedem, dramaturgisâš stivrim, pyevtitlâš toorjâ sehe rustigij kevttimmáhđulâšvuođah.

Kišto lii ovtâspargo puáđus, mast láá fáárust Yle Draama, International Sámi Film Institute, algâaalmugij elleekovekuávdás Skábma, algâaalmugij elleekovefestivaal Skábmagovat sehe pyevtittemfinnoduvah Whatever Pictures, NTRNZ Creative, Dreamhill Production sehe Yellow Films.

Aanaar 150-ihheed kietâčalâkišto
Kietâčalakišto ohtá tuámmár Sunna Nousuniemi muštâl maggaar kišto lii já moin aašijn puávtáččij čäälliđ kietâčalluu.

Ođđasamosat: paketissa on 10 artikkelia

Sámedikki čoahkkin dohkkehii rápmaevttohusa jagiide 2028–2031. Báhcá oaidninláhkai, mo stáhta ruhtadeapmi reahkká.

Sääʼmpääʼljes-hanke selvitti laajasti koltansaamenkielen tilaa ja elvytyksen haasteita. 300 puhujan kieli kaipaisi erityisasemaa ja lisää resursseja elpyäkseen.

Holmberg lei gáibidan kommišuvnna čielggadit rájáidrasttildeaddji rivttiid Suoma beale sápmelaččaid oasil.