बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी गृहकर्ज: या गोष्टी जाणून घेतल्याशिवाय अर्ज करू नका

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठीचे गृहकर्ज हे सामान्य गृहकर्जापेक्षा वेगळ्या पद्धतीने काम करते. या मार्गदर्शिकेत कर्ज मंजुरीपासून ते टप्प्याटप्प्याने होणाऱ्या वितरणापर्यंतची संपूर्ण प्रक्रिया स्पष्ट केली आहे.

Published: Aug 07, 2026, 12:21 IST By: Vipra Chadha

सामग्री सारणी

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी गृहकर्ज म्हणजे काय?

गृहकर्ज प्रक्रिया कशी चालते?

१. मालमत्ता निवडा
२. तुमची कर्ज पात्रता तपासा
३. आवश्यक कागदपत्रे सादर करा
४. मालमत्तेची पडताळणी
५. कर्ज मंजुरी आणि अनुमती

गृहकर्जाचे वितरण कसे होते?

प्री-ईएमआय म्हणजे काय?

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी कर्ज घेण्यापूर्वी तपासण्यासारख्या गोष्टी

गृहकर्जासाठी अर्ज करण्यापूर्वीची तपासणी सूची

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी गृहकर्जाबद्दल अंतिम विचार

बांधकाम सुरू असलेले घर विकत घेणे रोमांचक असते, विशेषतः कारण त्याची किंमत सहसा तयार घरापेक्षा कमी असते. अनेक खरेदीदारांना मजला, मांडणी आणि पेमेंट प्लॅनच्या बाबतीतही अधिक पर्याय मिळतात. परंतु जेव्हा बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी गृहकर्ज घेण्याचा प्रश्न येतो, तेव्हा ही प्रक्रिया पूर्ण झालेले घर विकत घेण्यापेक्षा थोडी वेगळी असते.

तयार घरांच्या विपरीत, बँक कर्जाची संपूर्ण रक्कम एकाच वेळी देत नाही. बांधकाम जसजसे पुढे सरकते, तसतसे पैसे सहसा टप्प्याटप्प्याने दिले जातात. यामुळे, अर्ज करण्यापूर्वी कर्ज कसे काम करते हे समजून घेणे महत्त्वाचे आहे.

या मार्गदर्शिकेत, आम्ही संपूर्ण गृहकर्ज प्रक्रिया, कर्जाचे वितरण कसे होते, आपल्याला आवश्यक असलेली कागदपत्रे आणि कर्ज करारावर सही करण्यापूर्वी आपण तपासल्या पाहिजेत अशा काही गोष्टी स्पष्ट करू.

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी गृहकर्ज म्हणजे काय?

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठीचे गृहकर्ज हे अशा लोकांसाठी आहे जे बांधकाम सुरू असलेला फ्लॅट किंवा घर खरेदी करत आहेत. मालमत्तेची संपूर्ण किंमत स्वतः देण्याऐवजी, बँक किंवा गृह वित्त कंपनी खरेदीसाठी मदत म्हणून कर्ज देते.

तयार घरासाठीच्या कर्जाच्या विपरीत , संपूर्ण रक्कम एकाच वेळी दिली जात नाही. बांधकाम जसजसे पुढे जाते, तसतसे बँक बिल्डरला टप्प्याटप्प्याने पैसे देते. याला टप्प्याटप्प्याने कर्ज वितरण म्हणतात, ज्यामध्ये प्रत्येक पेमेंट बांधकामाच्या एका टप्प्याशी जोडलेले असते.

यामुळे, बँक केवळ पूर्ण झालेल्या कामाचेच पैसे देते, ज्यामुळे ही प्रक्रिया संबंधित सर्वांसाठी अधिक सुरक्षित ठरते.

गृहकर्ज प्रक्रिया कशी चालते?

ही प्रक्रिया सोपी आहे, परंतु तयार मालमत्ता खरेदी करण्याच्या तुलनेत यात काही अतिरिक्त टप्प्यांचा समावेश आहे.

१. मालमत्ता निवडा

सर्वप्रथम प्रकल्प निवडा आणि त्याला सर्व आवश्यक मंजुऱ्या मिळाल्या आहेत याची खात्री करा. वेळेवर प्रकल्प पूर्ण करण्याचा चांगला अनुभव असलेल्या विश्वासार्ह बांधकाम व्यावसायिकाकडून काम करून घेणे नेहमीच अधिक सुरक्षित असते.

काही बँकांचे नामांकित विकासकांसोबत आधीपासूनच बिल्डर-बँक करार असतात. यामुळे कर्ज प्रक्रिया अधिक जलद होऊ शकते, कारण मालमत्तेच्या अनेक कागदपत्रांची आधीच तपासणी झालेली असते.

२. तुमची कर्ज पात्रता तपासा

कर्ज मंजूर करण्यापूर्वी, कर्जदाता तुमचे उत्पन्न, वय, रोजगार, क्रेडिट स्कोअर, सध्याची कर्जे आणि परतफेड करण्याची क्षमता तपासतो.

तुम्हाला किती कर्ज मिळू शकते हे तुमच्या गृहकर्जाच्या पात्रतेवर अवलंबून असते. जर तुमची पात्रता मालमत्तेच्या किमतीपेक्षा कमी असेल, तर तुम्हाला उर्वरित रकमेची व्यवस्था स्वतःच करावी लागेल.

३. आवश्यक कागदपत्रे सादर करा

बँक तुमच्या अर्जावर प्रक्रिया करण्यापूर्वी वैयक्तिक आणि मालमत्तेसंबंधी कागदपत्रे मागेल.

गृहकर्जाच्या काही सामान्य कागदपत्रांमध्ये खालील गोष्टींचा समावेश होतो:

ओळखपत्र
पत्त्याचा पुरावा
पॅन कार्ड
उत्पन्नाचा पुरावा किंवा पगाराच्या पावत्या
बँक स्टेटमेंट
आयकर विवरणपत्र (स्वयंरोजगार असलेल्या अर्जदारांसाठी)
मालमत्ता बुकिंग कागदपत्रे
बिल्डर वाटप पत्र
विक्री करार, उपलब्ध असल्यास

तुमच्या प्रोफाइलनुसार कर्जदाता अतिरिक्त कागदपत्रांची मागणी करू शकतो.

४. मालमत्तेची पडताळणी

तुमच्या कागदपत्रांची तपासणी केल्यानंतर, कर्जदाता मालमत्तेची पडताळणी करतो.

प्रकल्पाला आवश्यक कायदेशीर मंजुऱ्या, जमिनीच्या मालकीची कागदपत्रे, बांधकाम परवानग्या आणि इतर परवानग्या आहेत की नाही, याची ते पडताळणी करतात. कर्ज मंजूर करण्यापूर्वी ते बिल्डरची पार्श्वभूमीदेखील तपासतात.

ही पायरी महत्त्वाची आहे कारण त्यामुळे बँक आणि कर्जदार या दोघांसाठीही कायदेशीर जोखीम कमी होते.

५. कर्ज मंजुरी आणि अनुमती

सर्व काही व्यवस्थित असल्याचे आढळल्यास, बँक गृहकर्ज मंजूर झाल्याचे पत्र जारी करते.

मंजुरी पत्रात उल्लेख आहे:

कर्जाची रक्कम
व्याजदर
कर्जाचा कालावधी
ईएमआय तपशील
अटी आणि शर्ती

एकदा तुम्ही या अटी स्वीकारल्या की, कर्ज वितरणाच्या टप्प्यावर जाते.

गृहकर्जाचे वितरण कसे होते?

बांधकाम सुरू असलेल्या घरासाठीच्या कर्जामधील सर्वात मोठा फरक म्हणजे पैसे वितरित करण्याची पद्धत.

बँक सहसा बांधकाम-संबंधित पेमेंट योजना अवलंबते, ज्यामध्ये बांधकामाचे वेगवेगळे टप्पे पूर्ण झाल्यावर पेमेंट केले जाते.

उदाहरणार्थ, बिल्डर खालील गोष्टींनंतर पैशांची मागणी करू शकतो:

पायाभूत काम
तळमजल्याचे बांधकाम पूर्ण झाले.
छताचे कास्टिंग
विटांचे बांधकाम
काम पूर्ण करणे

प्रत्येक टप्पा पूर्ण झाल्यावर, बिल्डर पुढील पेमेंटची मागणी करणारे बिल्डर डिमांड लेटर पाठवतो. बँक बांधकामाच्या प्रगतीची पडताळणी करते आणि त्यानंतर आवश्यक रक्कम थेट बिल्डरला देते.

याला टप्प्याटप्प्याने कर्ज वितरण असे म्हणतात.

काही प्रकल्पांमध्ये याऐवजी ताबा-संबंधित पेमेंट योजना अवलंबली जाऊ शकते, ज्यामध्ये खरेदीदार बांधकामादरम्यान लहान रक्कम आणि ताबा मिळण्याच्या जवळ मोठी रक्कम भरतात. पेमेंटची रचना बिल्डर आणि प्रकल्पावर अवलंबून असते.

प्री-ईएमआय म्हणजे काय?

अनेक खरेदीदार ईएमआय आणि प्री-ईएमआय यांमध्ये गोंधळून जातात.

बांधकाम चालू असताना, बँक कर्जाची संपूर्ण रक्कम वितरित करणार नाही. अशा परिस्थितीत, तुम्हाला साधारणपणे फक्त आधीच वितरित केलेल्या रकमेवरच व्याज द्यावे लागते. या व्याज भरण्याला प्री-ईएमआय (pre-EMI) म्हणतात.

समजा तुमचे मंजूर कर्ज ₹50 लाख आहे, परंतु बँकेने फक्त ₹15 लाख वितरित केले आहेत. पुढील वितरणापर्यंत तुमच्या व्याजाची गणना फक्त ₹15 लाखांवर केली जाईल.

एकदा संपूर्ण कर्ज मंजूर झाल्यावर, कर्ज करारानुसार तुमचा नियमित हप्ता सुरू होतो.

कर्ज देणाऱ्या संस्थेवर आणि निवडलेल्या कर्जाच्या पर्यायावर अवलंबून, काही कर्जदारांना घराचा ताबा मिळण्यापूर्वीच संपूर्ण हप्ता भरायला सुरुवात करावी लागू शकते. करारावर सही करण्यापूर्वी परतफेडीच्या अटी नेहमी काळजीपूर्वक तपासा.

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी कर्ज घेण्यापूर्वी तपासण्यासारख्या गोष्टी

घर खरेदी करणे ही एक दीर्घकालीन आर्थिक जबाबदारी आहे. तपशील तपासण्यासाठी थोडा जास्त वेळ दिल्यास तुम्ही भविष्यातील समस्या टाळू शकता.

लक्षात ठेवण्यासारख्या काही महत्त्वाच्या गोष्टी येथे आहेत:

बिल्डरकडे सर्व आवश्यक परवानग्या आहेत की नाही हे तपासा.
पेमेंटचे वेळापत्रक काळजीपूर्वक वाचा.
गृहकर्जाचे वितरण कसे होईल हे समजून घ्या.
प्रकल्पामध्ये बांधकामाशी संबंधित की ताबा मिळण्याशी संबंधित पेमेंट योजना आहे, हे विचारा.
व्याजदर आणि प्रक्रिया शुल्क नीट वाचा.
बांधकामास विलंब होण्यासंबंधी काही अटी आहेत का ते तपासा.
सर्व कागदपत्रांच्या आणि पैसे भरल्याच्या पावत्यांच्या प्रती जपून ठेवा.

तसेच, प्रत्येक प्रकल्पासाठी कर्ज प्रक्रिया सारखीच असेल असे गृहीत धरू नका. वेगवेगळ्या बँका आणि बांधकाम व्यावसायिकांचे नियम वेगवेगळे असू शकतात.

गृहकर्जासाठी अर्ज करण्यापूर्वीची तपासणी सूची

एक साधी गृहकर्ज चेकलिस्ट प्रक्रिया अधिक सुलभ करू शकते.

अर्ज करण्यापूर्वी, तुमच्याकडे खालील गोष्टी असल्याची खात्री करा:

ओळख आणि पत्त्याचा पुरावा
पॅन कार्ड
उत्पन्नाचा पुरावा
बँक स्टेटमेंट
मालमत्ता बुकिंग कागदपत्रे
बिल्डर वाटप पत्र
चांगला क्रेडिट स्कोअर
डाउन पेमेंट आणि खरेदीशी संबंधित इतर खर्चांसाठी पुरेशी बचत.

या गोष्टी तयार ठेवल्याने गृहकर्ज मंजुरीची प्रक्रिया जलद होण्यास मदत होऊ शकते.

बांधकाम सुरू असलेल्या मालमत्तेसाठी गृहकर्जाबद्दल अंतिम विचार

जर तुम्हाला कर्ज कसे काम करते हे समजले असेल, तर बांधकाम सुरू असलेले घर खरेदी करणे हा एक चांगला निर्णय ठरू शकतो. बँक टप्प्याटप्प्याने पैसे देत असल्यामुळे, पैसे परत करण्याची प्रक्रिया जाणून घेणे आणि त्यासंबंधित कागदपत्रांची नोंद ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

अर्ज करण्यापूर्वी, वेगवेगळ्या गृहकर्ज देणाऱ्या संस्थांची तुलना करा, कर्जाच्या सर्व अटी काळजीपूर्वक वाचा आणि प्रकल्पाला आवश्यक मंजुऱ्या मिळाल्या आहेत याची खात्री करा. आगाऊ ही छोटी तपासणी केल्याने तुम्ही नंतर येणाऱ्या मोठ्या समस्यांपासून वाचू शकता आणि घर खरेदीची संपूर्ण प्रक्रिया खूपच कमी तणावपूर्ण होऊ शकते.

गृहकर्जांबद्दल अधिक माहिती
वयाच्या ५० वर्षांनंतर गृहकर्ज पात्रता	स्थिर विरुद्ध परिवर्तनीय गृह कर्ज	गृह कर्ज पात्रता
गृह कर्जावरील आंशिक ईएमआय विरुद्ध पूर्ण ईएमआय	गृहकर्ज परतफेडीच्या समस्या	गृहकर्जामध्ये एमओटीटी (MODT) म्हणजे काय?
ESOP आणि बोनस उत्पन्न तुमच्या गृहकर्जाच्या पात्रतेवर परिणाम करतात.	गृह कर्ज शिल्लक हस्तांतरण	भारतातील शीर्ष १० गृह कर्ज पुरवठादार