Φτανουμε στο σημειο που η οδος Πατησιων αλλαζει προσωπο. Γινεται φαρδεια με διαχωριστικη νησιδα στη μεση.  Σταση Κεφαλληνιας.  Απο την γεφυρα που ξεκινησαμε, ως εδω ο δρομος ειναι πορωδης ασφαλτος που δεν εχει επιστρωθει απο την δεκαετια του ’50,  ειναι πιο στενος και πιο σκοτεινος. Σ’ αυτο βοηθανε και οι παλιες πολυκατοικιες που κρυβουν τον ηλιο, το καυσαεριο που τις εχει κανει μες τη μουτζουρα, και το γεγονος οτι πολλες εχουν ηδη παψει να συντηρουνται απο την δεκαετια του ’70.

Εδω η Πατησιων αλλαζει προσωπο. Οριογραμμες οι οδοι Αγιου Μελετιου και Φωκιωνος Νεγρη.  Στη βορεια γωνια Πατησιων και Αγ. Μελετιου ηταν ενα παλιο τετραοροφο που δε ξερω αν εχει γκρεμιστει. Εκει εμενε  ο Μιμης ο Πλεσσας που ηταν παιδικος φιλος της μαμας.  Το πιανο στα παιδικα παρτυ.  Η μαμα παντα λατρευε οτι εγραφε ο Μιμης Πλεσσας στην πορεια της καριερας του.

Στη νοτια γωνια χτιστικε προς τα μεσα του ’60 το συγκροτημα Μπροντγουεη με θεατρο (κατοπιν Δανδουλακη) και σινεμα.  Ειχε και μια σκοτεινη στοα με μικρες μπουτικ που με επιανε αγχος απο το σκοταδι και δεν εβλεπα την ωρα να ξαναδω το φως.

Πατησιων και Φωκιωνος Νεγρη η βιτρινα της Καλογηρου παντα με ομορφα κομματια. Την εποχη που ηταν ολα δικης της κατασκευης και δεν ειχε ακομα αρχισει να κανει εισαγωγες Πραντα.  Απεναντι στον ημιοροφο το περιφημο καταστημα με αποκριατικες στολες “Βιβη Τσαγανεα” .   Εκει η μαμα αγοραζε καπελα και περουκες για να συμπληρωνει τις στολες που μας εφιαχνε η ιδια με αγαπη και πολυ μερακι.  Απο τις πιο ομορφες δημιουργιες της, η μαρκησια μου,  η κολομπινα μου και η αμαζονα μου. Η λευκη περουκα, το μαυρο μαστιγιο και το καπελλο μου ηταν απο την κυρια Βιβη Τσαγανεα.

Σταση Κεφαλληνιας, σταση Αγγελοπουλου και σταση ΟΤΕ.

Δεξια και αριστερα μικρα και περιποιημενα καταστηματα με απολυτα αγαπημενα μου, τα παιδικα παπουτσια του Μουγερ και του Σιμι.

Ο κινηματογραφος Αελλω στην σταση Κεφαλληνιας ηταν ενα no no.  Μας ελεγαν να μη παμε εκει γιατι θα μας πιασουν το μπουτι (για να το πω ευγενικα) και λεγοταν οτι κατα τη διαρκεια των προβολων επαιζαν και τσοντες.  Δε ξερω, γιατι δεν πηγα, αλλα το να εισαι σε φισκα τρολευ  Ομονοια – Πατησια δεν ηταν πιο ασφαλες.  Αυτο το ξερω.

Σταση Κεφαλληνιας.  Το δεσποιναριον ερχεται στη ζωη στην κλινικη του γιατρου Χριστοφορακου.  Στην ιδια κλινικη βλεπει το φως του κοσμου και η μικρη Τινα τεσσερα χρονια μετα.

Αφηνουμε αριστερα το “Μικρο Πολυτεχνειο”  σημερα καταστημα νεωτερισμων Μαρκς εντ Σπενσερ αν δε κανω λαθος.  Το Μικρο Πολυτεχνειο ηταν ανωτερα σχολη εργοδηγων και επαιξε σημαντικο ρολο στην εξεγερση του Νοεμβρη 1973.

“ΟΤΕΕΕΣ Αλεξαντραααας” φωναζε ο εισπρακτορας απο το μικροφωνακι στην χαρακτηριστικη του θεση διπλα στην πισω πορτα. Για μας που πηγαινοερχομασταν καθημερινα η πιθανοτητα να συνανταμε τους ιδιους εισπρακτορες στις ιδιες γραμμες ηταν μεγαλη. Ενας μαλιστα θυμαμαι σε διαδρομες και ωρες  που δεν ειχαν πολυ κινηση, εβγαζε ενα κεντημα και κεντουσε σταυροβελονια.

Ανωτατη σχολη Οικονομικων και Εμπορικων Επιστημων (παλιοτερα Ανωτατη Εμπορικη). Εδω διδασκε Αστικο δικαιο ο θειος ο Κωστας Φ. Τον θειο Κωστα τον θεωρουσα σοφο με το παιδικο μου μυαλο.  Γιατι ολοι οι μεγαλοι τον ελεγαν αυθεντια και γιατι ειχε εκεινο το ατημελητο μουρτζουφλο υφος, που ομως γινοταν γλυκο οταν του μιλουσα. Ειχε υπομονη ο θειος με το δεσποιναριον και απαντουσε σε ολες τις ερωτησεις του. Τις μαζευε το δεσποιναριον γιατι δεν εμπιστευοταν αλλους σε υπαρξιακα προβληματα οπως γιατι τα Χριστουγεννα δεν ειναι την πρωτη του Γεναρη.  Ο θειος Κωστας εμενε λιγο πιο κατω στην οδο Κανιγγος και οι μεγαλοι ελεγαν οτι ειχε κανει ειδικη ενισχυση στα πατωματα του διαμερισματος για να αντεχε το βαρος των βιβλιων του. Ο θειος ειχε τεραστια αγαπη στις θεωρητικες επιστημες και μια ειρωνια για τις θετικες.  Οταν του ανακοινωσα σε μια απο τις επισκεψεις μου οτι θα γινω μαθηματικος, μου ειπε οτι το προβλημα του λαγωου και της χελωνας εχει προ πολλου λυθει και οτι καλυτερα να γινω νομικος για να διαπρεψω.  Το ιδιο μου ελεγε αργοτερα και η φιλολογος μου η Κομησσα αλλα τους την εσκασα.

Αφηνουμε αριστερα και πανω το πεδιον του Αρεως με το περιφημο Γκρην Παρκ του Γιωργου Οικονομιδη και αργοτερα του Αλκη Στεα.  Φοβερες γρανιτες τα καλοκαιρια.  Κι εκεινο το παλκο, ετσι μου ερχοταν να ανεβω και να συστηθω και με κραταγε η μαμα.

Δυο δρομοι που θα θυμομαστε παντα ειναι οι οδοι Χευδεν και Δεριγνυ.  Καποια ανοιξιατικη μερα δινουμε ραντεβου στη Δεριγνυ με τα παιδια της παρεας.  Τα αγορια πανε στη Δεριγνυ και περιμενουν. Η Ντανυ κι εγω συναντιομαστε στην Χευδεν και περιμενουμε νευριασμενες γιατι τα αγορια αργουσαν. Δεν ειχαμε και κινητα βλεπεις.  Ειδαν κι αποειδαν τα αγορια και αποφασισαν να κοιταξουν πιο περα. Μας βλεπουν στη Χευδεν ετοιμες για καυγα.  Που ειπαμε να βρεθουμε; ρωτα ο Γιωργος με ολη την υπομονη που του ειχε περισεψει.  Δεριγνυ απανταμε με ενα στομα.  Απο τοτε,  ακομα και σημερα ακουμε την ιδια ιστορια και απο τον Γιωργο και απο τον Ερρικο οταν θελουν να υπερβαλλουν για την πολυπλοκοτητα της γυναικειας σκεψης. Πφ!

Αρχαιολογικο μουσειο Αθηνας. Αυτα τα ωχρα και τα τερακοτα χρωματα ηταν παντα τα αγαπημενα μου.

Το Ακροπολ Παλλας που προσφατα τυλιχτηκε στις φλογες ηταν αφορμη να γραψω την δικη μου ιστορια της οδου Πατησιων.  Ψαχνοντας στο Γκουγκλη για φωτογραφιες οι περισσοτερες ειναι αυτες της πυρκαγιας,  τι κριμα.  Αριστερα το αρχαιολογικο μουσειο της Αθηνας,  νεοκλασσικο στολιδι που χρονολογειται απο τα μεσα του δεκατου ενατου αιωνα.

Το τρολλευ περνα εξω απο το Μετσοβιο Πολυτεχνειο.  Ειναι καλοκαιρι του 1992. Τα ματια  δακρυζουν. Πολυ το νεφος σημερα παρατηρει ο συνεπιβατης. Ναι απαντω. Ενας βρωμοτσιγκος σκεπαζει το κτιριο της Πρυτανειας μετα τη φωτια του περασμενου Οκτωβρη. Κλαιω για τις καταστροφες.

Το τρολλευ περνα μπροστα απο το Πολυτεχνειο.  Εδω ειναι στο σχολειο του θειου του Γιαννη και του Νονου μου δειχνει η μαμα.  Τοτε θα ερθω κι εγω εδω οταν μεγαλωσω.  Η μαμα χαμογελα.

Η μαμα και ο μπαμπας δακρυζουν οταν το ονομα μου φιγουραρει στις λιστες των επιτυχοντων στο ΕΜΠ.  Ο χωρος ειναι τοσο δικος μου πια.  Το αιθριο της αρχιτεκτονικης, το αμφιθεατρο των Χημικων,   τα εργαστηρια στου Γκινη.  Η καφετερια στο Πρυτανειο,  ο Λιβανεζος που με κυνηγουσε χερι ποδαρι, τα πηγαδακια, οι σπιουνοι, οι πορωμενοι με τα αμπεχωνα, τα ταγαρια.  Θα μπορουσα να γραψω ολοκληρο βιβλιο για τα χρονια στο ΕΜΠ. Αργοτερα μεταφερθηκαμε στου Ζωγραφου.  Που δεν ειχε την αιγλη του Πολυτεχνειου.  Ισως μια αλλη φορα.  Εκει γνωρισα σημαντικους ανθρωπους που εχουν μεινει για παντα σημαντικοι στη ζωη μου. Δε μ’ αρεσει να αραδιαζω ονοματα.

Το Πλαισιο, η Στουρναρα, τα Εξαρχεια λιγο πιο πανω.

Απο την σελιδα της σχολης αρχιτεκτονων του ΕΜΠ.  Σχεδιο Καυτατζογλου.

Σκουπιζω τα ματια που δακρυζουν .. απο το νεφος και κοιτω δεξια. Το διαμερισμα της θειας της Ελενιτσας που πηγαινα τα μεσημερια για να δω τα ξαδερφια μου τον Νεστορα και την Τζελη που ειχα τελειωσει την Νομικη και εκαναν μεταπτυχιακα.  Κι επειδη ηταν κεντρο ολοι οι φιλοι τους ηταν εκει μιλωντας για νομικα θεματα και ημουν σα ψαρι εξω απο τα νερα του.

Να και η παλια Ιταλικη σχολη. λα σκοαλα Ιταλιανα, που αργοτερα μεταφερθηκε στα Πατησια λιγο πιο πανω απο την Κλωναριδου.  Το φροντηστηριο Γνωμων οπου λατρεψα τους γεωμετρικους τοπους.  Το καταστημα Μινιον με τις μπλε ρουα ποδιες του Τσεκλενη, που δεν πηγαιναμε γιατι δεν αρεσε στη μαμα.  Προτιμουσε τον Λαμπροπουλο, τον Στρατηγιου και την Αθηναια, ηταν μαλλον θεμα στατους.  Τι να πω. Το τρολλεϋ στριβει αριστερα για την πλατεια Κανιγγος.  Αφηνουμε δεξια τα Χαυτεια, του Λουμιδη που μοσχοβολαγε ο καφες καθως το αλεστηριο δε σταματαγε ποτε, το καθαριστηριο που πρωτο εφερε αυτοματο μηχανημα που διπλωνε πουκαμισα, το φαρμακειο του Μπακακου, ενα σαλεπιτζιδικο σε μια στοα που με εφερνε ο παπους για λουκουμαδες.  Τον εφημεριδιπωλη να φωναζει, εφημεριδεες, πρωϊνες, απογευματινες, βραδυνες, επικαιρα, η Δομηηηηη!!!! Ο παπους αγοραζει τη Χρυσα Παραδειση σε τευχη και αργοτερα τα δενει για να μαθει το δεσποιναριο να μαγειρευει.  Αγοραζει και την Δομη που βρισκεται ακομα στο σπιτι της μαμας. Αγοραζει και την γκοφρεττα με τις σημαιες αλλα παλι ατυχια..  την εχουμε!  Αγοραζει και μια μπιτερ και μια κροκαν Παυλιδου.

Το τρολλεϋ στριβει αριστερα  και το ταξιδι τελειωνει.

Απο τα ανθεστηρια στον Προμπονα στη Γεφυρα.

Απο το εργοστασιο στο Παρκο.

Απο αστικη Αθηνα σε γκετο αλλοδαπων.

Απο εξοχη σε πολη.

Απο εμπορικος δρομος σε κατεβασμενα ρολλα.

Δε ξεφυγα ουτε δεκα μετρα απο την Πατησιων. Αν ξεφευγα θα ηθελα αλλες δεκα αναρτησεις.  Ισως και παραπανω. Πιστευω οτι εζησα το δρομο στην αρχη της παρακμης του μα προλαβα να δω και ομορφιες.  Οπως και ναχει οταν περνας τα παιδικα και εφηβηκα σου χρονια κανοντας καθε μερα την ιδια διαδρομη, ο δρομος γινεται  κομματι της ζωης σου.

Κι ενω ανοιξα τα φτερα και πεταξα μακρυα, και περπατησα απο την λεωφορ Σινκο ντε Μαϊο μεχρι την Μπουλεβαρ ντε Σανζ Ελυζε, και απο την Φιφθ Αβενιου μεχρι το Νιεφσκι Προσπεκτ, καθε φορα που ξαναγυρνω στην οδο Πατησιων, αυτο το ευλογημενο το νεφος μου φερνει δακρυα.

Σας φιλω γλυκα.

Πη Ες . Τη σειρα αναρτησεων με τιτλο “Οδος Πατησιων” αφιερωνω στη μαμα μου που ειναι μια βερα Πατησιωτισσα για ογδοντα εννεα συναπτα χρονια.

Δυο βηματα πισω. Στο πρωτο μερος της σειρας “Ὁδος Πατησιων” ανεφερα το νεοκλασσικο στη διασταυρωση των οδων Πατησιων και Λασκαρατου. Βρηκα μια εξαιρετικη φωτογραφια στο site Panoramio και το φερνω εδω να το δειτε. Χρονια το εβλεπα στη στροφη του τρολλευ.  Δειτε τους περιτεχνους προβολους στα μπαλκονια και τα ωραια καγκελα. Σαν να το φανταζομαι στην εποχη του.  Κατω η κουζινα στο μεσον οι χωροι υποδοχης και στον τελευταιο οροφο τα υπνοδωματια.  Με τους ενοικους και το προσωπικο τους να ειναι παντα απασχολημενοι καθως εναλλασσονται οι τεσσερεις εποχες στα παλια νοικοκυρια.  Στα μπαλκονια του τελευταιου οροφου βλεπουμε ενα μικρο δειγμα ζωης. Ειναι γεματα γλαστρες. Καποιος τα ποτιζει. Καποιος που πηρε το χθες και ισως το εκτιμα κιολας. Ποιος ξερει. Συνηθως τα νεοκλασσικα που καταστρεφονται ειναι περιπτωσεις πληθωρας κληρονομων.

Σταση Αγιος Λουκας

Χανεται μεσα στην γκριζιλα της πολυκατοικιας του ’60 ο ναος του Αγιου Λουκα που χτιστηκε στα μεσα του δεκατου ενατου αιωνα απο τον γερμανο αρχιτεκτονα Τσιλλερ.  Βυζαντινος μετα τρουλλου που πηρε την τελικη του μορφη με κωδωνοστασια και νεα προσοψη λιγο πριν τα μεσα του εικοστου αιωνα.

Τα παιδακια στα σχολεια της περιοχης ειχαν μια χαρα μολις αρχιζε η σχολικη χρονια (τον Οκτωβρη τοτε) ερχοταν η γιορτη του Αγιου Λουκα να θυμισει την ξενοιασια του καλοκαιριου που εσβηνε.  Οι παλιοι θα θυμουνται ενα καστανα που αλλαζε θεση στον προαυλιο χωρο της εκκλησιας αναλογα με την κινηση.

Αγιος Λουκας. Και το ονομα αυτης Δεσποινα.  Εκει βαφτιστηκε το δεσποιναριον, εκει παντρευτηκε η μαμα, η θεια Νικη, η θεια Ρεα, ο θειος Γιαννης και ο θειος Ριχαρδος.  Βυζαντινος μετα τρουλλου και δυο κωδωνοστασια.

Στις αρχες της δεκαετιας του ’70 ειπανε οτι πιασανε κατι ναρκομανεις στο προαυλιο του ναου. Ολοι οι ξερολες ειπανε τοτε οτι φταιει η νεοδμητη παραπλευρα φοιτητικη εστια και το φοιτηταριο. Θου Κυριε φυλακη τω στοματι μου.

Σταση Αγιος Λουκας. Απεναντι απο την εκκλησια σχεδον ανοιγει στα τελη του ’50 ενα καταστημα διακοσμησης που αναλαμβανε και κορνιζωσεις. Με μοντερνα προθηκη δανεζικο στυλ. Ιδιοκτητης ο Εδισον Βηχος που πρωταγωνιστησε σε παλιες Ελληνικες ταινιες . “Ο αγαπητικος της Βοσκοπουλας” και το εργο “Δαφνις και Χλοη” γυριστηκαν στις αρχες της δεκαετιας του ’30 σε παραγωγη του Παναγιωτη Δαδηρα και σκηνοθεσια του Ορεστη Λασκου.  Η μαμα ενθουσιαστηκε με την αφιξη του καλλιτεχνη και θεωρησε καλο να τον υποστηριξει στην αρχη της καινουργιας καριερας ζητωντας του συμβουλες για το νεοδμητο της Κυπριαδου. Η συνεργασια κρατησε για λιγο, και οτι απεμεινε ειναι 4-5 πινακες (καθολου κακοι θα ελεγα). Ομως η μαμα αρνηθηκε να βαλει εξω απο το σπιτι το φαναρι που της προτεινε ο κυριος Εδισον δηλωνοντας οτι δε θα κανει το σπιτι της “μπορντελο”. Βεβαια δε του το ειπε καταμουτρα του ανθρωπου, αλλα το ειπε σε ολους τους αλλους.

Σταση Αγιος Λουκας.

Το κομμωτηριο “Γιαννακης” ηταν ο “Αγγελος” μας στα Πατησια και ακομα καλυτερος. Ο κυριος Γιαννακης και η κυρια Φωφη ειχαν ενα υποδειγματικο κομμωτηριο.  Στην αρχη ηταν αριστερα στην Πατησιων οπως παμε νοτια και μετα μεταφερθηκαν σε καταστημα σε καινουργια πολυκατοικια δεξια. Ο κυριος Γιαννακης ηταν πραγματικος κυριος.  Εκανε μονο το κουρεμα και σε λιγοστες πελατισσες (οπως η μαμα).  Μαυρο παντελονι, αψογο λευκο πουκαμισο. περιποιημενα χερια, ευγενικος και λιγομιλητος. Απαγορευοταν το κουτσομπολιο στυλ κατινε στου Γιαννακη.  Ολες οι κοπελλες χαμογελαστες και περιποιητικες ασχετα ποσο μικρη ηταν η πελατισσα.  Ο κυριος Γιαννακης εκοβε και τα μαλλακια του δεσποιναριου απο νινι που ηταν. Η κυρια Φωφη τροφαντη πανεμορφη γυναικα με το πιο ομορφο ακαζου χρωμα στο μαλλι ηταν υπευθυνη για τις βαφες. Οπου οι βαφες γινονταν σε χωρο εσωτερικο και οχι στο κυριως σαλονι.  Η κυρια Φωφη ηταν αδελφη της μητερας της Ελενας Ναθαναηλ, που ως παιδι την ειχα πετυχει μερικες φορες στο κομμωτηριο.  Ειχε και η κυρια Φωφη μια κορη που ηταν ακομα πιο ομορφη απο την Ελενα.  Η κυρια Φωφη αντεξε ολες μου τις νεανικες και εφηβικες τασεις με το χρωμα των μαλλιων. Θελω μες της ελεγα.  Μα Δεσποινακι μου, εχεις μακρυα μαλλακια, δε θα ειναι σικ. Θα σου προσθετουν χρονια. (Εγω αυτο ηθελα, να με περνανε για εικοσαρα την δεκαεφταρα).  Αν σου κανω μες θα πω στο Γιαννακη να σε κουρεψει σαν την Εφη Μελα.  Οοοχι με τιποτα. Τελικα η πελατισσα εχει δικιο και βγηκα με μες και μακρυ μαλλι σαν εικοσιεφταρα και γουσταρα κι απο πανω. Και μολις αρχισαν να βγαινουν οι ριζες εκανα μια βαφη και ξαναρθα στα καστανα ισα μου.

Στι υπογειο του Γιαννακη ειχαν πεντικιουρ και η ιδια κυρια  εκανε και μανικιουρ. Το πρωτο μου μανικιουρ το εκανα στο Γιαννακη κατω απο ενα σεσουαρ. Δε θυμαμαι το ονομα της κυριας, αλλα το προσωπο της ποτε δε θα το ξεχασω. Ποτε. Γλυκεια ευγενικη με ενα θλιμμενο βλεμμα. Αισθανθηκα ασχημα που μια κυρια πιο μεγαλη απο μενα με φροντιζε ετσι. Γιατι ολοι ελεγαν οτι εργαζοταν για να μεγαλωσει τα παιδια της. Κι ευτυχως ειχε πολυ πελατεια, ομως αυτη η ανισοτητα με ειχε προβληματισει. Γραφοντας θυμηθηκα. Ηταν η κυρια Ρουλα. “Θα σου βαλω ενα απαλο ροζ γιατι εισαι κοριτσακι ακομα”

Το κομμωτηριο του κυριου Γιαννακη εκλεισε οταν πηρε συνταξη. Ο κυριος Γιαννακης και η κυρια Φωφη δεν υπαρχουν πια αλλα εγραψαν ιστορια στη σταση “Αγιος Λουκας” την εποχη που ο δρομος εξελισσοταν σε αστικο κεντρο.

Συνεχιζεται….